Dolaşım Sistemi Nasıl Çalışır?
Dolaşım sistemi nedir? Kan dokularımıza nasıl ulaşır?
Dolaşım sistemindeki damarlarımızı basitçe atar damar sistemi (Arterler), toplar damar sistemi (Venler) ve ikisi arasında geçişin olduğu kapiller sistem olarak tanımlayabiliriz. İnsan vücudu, kapalı devre çalışan bir sirkülasyon sistemi olarak da değerlendirilebilir. Çok kabaca ve basit bir bakış açısı ile atar damarlar bir binanın temiz su sistemi, toplar damarlar ise kirli su sistemi gibi düşünülebilir.
Dolaşım sistemi nasıl çalışır?
Dolaşım sistemi aracılığıyla havadan nefes alarak elde ettiğimiz oksijen, akciğerler aracılığıyla kandaki ilgili hücrelerimize alınır ve kan yoluyla ihtiyaç duyan doku ve organlarımıza ulaştırılır. Oksijen kullanımı sonucu oluşan karbondioksit ise yine kan yoluyla doku ve organlarımızdan alınıp akciğer yolu ile vücuttan atılır.
Tükettiğimiz yiyecek ve sıvılardan aldığımız, vücudumuz için gerekli olan maddeler (karbonhidratlar, proteinler, yağlar, vitaminler vb.) mide ve bağırsak sisteminden kan dolaşımına katılır. Bu maddeler kullanılacağı veya depolanacağı organlara kan yolu ile taşınır. İlgili organlarda tüketilmesi sonrası oluşan artık maddeler ve ürünler de vücuttan atılmak ya da yeniden kullanılmak üzere gerekli organlarımıza (böbrek, karaciğer, akciğer vb.) yine kan yoluyla taşınır.
Kalbin dolaşım sistemindeki çalışması nasıl olur?
Kalbin dolaşım sistemindeki işlevini incelerken, kalbi "Sağ Kalp" ve "Sol Kalp" olmak üzere iki farklı sistem olarak tanımlayabiliriz.
Sağ Kalp Sistemi
Sağ kulakçık, sağ karıncık ve bu yapılara bağlı damarlar sistemi, toplar damar sisteminden gelen kanın akciğere iletilmesini sağlar. Vücudumuzun üst tarafından gelen kanı taşıyan vena kava süperiyor ve alt tarafından gelen kanı taşıyan vena kava inferiyor damarları, bu kanı kalbin sağ kulakçığına getirir. Kalbin elektrik sisteminden gelen sinyallerle kasılan sağ kulakçık, bu kanı sağ karıncığa gönderir. Kalbin özelleşmiş elektrik sistemi, karıncık doluncaya kadar bekler ve ardından karıncığın kasılmasını sağlayacak elektrik sinyalini gönderir. Sağ karıncık kasılarak kanı akciğere iletir. Akciğerlerde alınan hava ve buradan geçen kan arasında oksijen-karbondioksit gazlarının değişimi gerçekleşir.
Sol Kalp Sistemi
Sol kulakçık, sol karıncık ve bu yapılara bağlı damarlar sistemi, akciğer toplar damar sisteminden gelen temiz kanın vücudumuzdaki doku ve organlara iletilmesini sağlar. Akciğerlerden gelen oksijenlenmiş kanı taşıyan 4 akciğer toplar damarı (pulmoner venler) kanı sol kulakçığa taşır. Elektrik sisteminden gelen sinyallerle kasılan sol kulakçık bu kanı sol karıncığa gönderir. Elektrik sistemi karıncık doluncaya kadar bekler, ardından kasılma sinyalini gönderir. Sol karıncık kasılarak temiz kanı aort damarı aracılığıyla tüm vücudumuza pompalar.
